Sens 12/2025

Grudniowy SENS już w sprzedaży. W Temacie Numeru zapraszamy do nakreślenia swojego portretu emocjonalnego, z kolei naszym drugim blokiem tematycznym zachęcamy do refleksji, co naprawdę oznaczają dla nas święta i w jaki sposób chcemy je spędzać. Ilustrację na okładkę wykonała Adriana Dziewulska.

Jak przeżywamy emocje? Co mówi o nas sposób, w jaki reagujemy na świat? W grudniowym numerze przyglądamy się naszej emocjonalności oraz szukamy na odpowiedzi na pytanie, co ją kształtuje. Z pomocą ekspertów tworzymy mapę emocji, która pozwoli lepiej zrozumieć siebie i innych. W Temacie Numeru pt. „Twój portret emocjonalny” przeczytasz o:

• Stylach emocjonalnych. Teorię neuropsychologa Richarda Davidsona wyjaśnia Michał Olszanowski.
• Somatycznych objawach niewyrażanych emocji z perspektywy terapeutycznej Ewy Klepackiej-Gryz.
• pogranicznikach, którzy czują więcej. Ujęcie jungowskie prezentuje psychoanalityk Tomasz J. Jasiński
• Koncepcji 14 modeli emocjonalności inspirowanej podejściem do osobowości jako kontinuum – od osobowości zdrowej do zaburzenia

Nasz drugi blok, tzw. Temat Dodatkowy nosi tytuł: „Pierwsza Gwiazdka”. Zbliżający się czas świąt to okazja do refleksji – o wspieraniu potrzebujących, o byciu razem, ale też o potrzebie zadbania o siebie.

• Na czym polega rozsądne pomaganie, i to nie tylko przy okazji Bożego Narodzenia – pytamy teraupeutkę uzależnień Wiolettę Iwanicką-Richeter, która wspólnie z mężem od 30 lat pomaga ubogim i bezdomnym.
• Psychoterapeutka Joanna Heidtman odpowiada na pytania o różne sposoby na spędzenie świąt Bożego Narodzenia.
• Aida Kosojan-Przybysz w gościnnym felietonie przybliża ormianśko-gruzińskie rytuały wchodzenia w nowy rok.

SENS od początku towarzyszy czytelniczkom i czytelnikom w rozwoju osobistym oraz w budowaniu relacji. W tym numerze znalazły się m.in. następujące teksty:

• wywiad z psychoterapeutką Zofią Milską-Wrzosińską na temat związków, w których nie ma seksu;
• wskazówki psychotraumatolożki i mediatorki rodzinnej Justyny Żukowskiej-Gołębiewskiej, jak dbać o dziecko w czasie rozwodu, żeby nie robić z niego narzędzia narzędzia walki między rodzicami;
• rozmowa z psychoterapeutką Anetą Cieślą o roli tęsknoty;
• opowieść o sztuce samoobrony kobiet, która zdaniem mistrzyni brazylijskiego dżiu-dżitsu Joanny Ziobronowicz bardziej niż do nauki ciosów sprowadza się do kształowania siły mentalnej;
• wywiad z psychoterapeutką Martą Nowak-Kulpą pracującą na oddziale onkologicznym.

Spośród tematów związanych z profilaktyką zdrowia psychicznego do numeru grudniowego wybraliśmy:

• wyjaśnienie mitów na temat stresogennej roli kortyzolu. Endokrynolożka Małgorzata Jagiełło podkreśla, że to nie hormon stresu, a hormon życia;
• wpływ medytacji i modlitwy na mózg, badany w ramach rozwijającej się dyscypliny – neurotologii;
• potrzebę kształtowania języka, który opisuje problemy zdrowia psychicznego z szacunkiem dla borykających z nimi osób.

Ponadto, w SENSie nasze regularne rubryki, a wśród nich m.in.:

• Cykl Katarzyny Miller i Joanny Olekszyk „W życiu jak w kinie ”.
• Psychonewsy, czyli ciekawostki psychologiczne.
• Książki oraz aktualności kulturalne – w duchu „Rozwój przez sztukę”.
• „Zadbaj o ciało” – czyli inspiracje urodowe oraz rekomendacje nowych zapachów pod hasłem „orient i wanilia”

Życzymy lektur z SENSem! Redakcja

SENSOWNY POCZĄTEK

4 Psychonewsy Ciekawostki, badania

temat numeru: Twój portret emocjonalny

16 Jak różnią się nasze reakcje – tłumaczy prof. Michał Olszanowski

22 Zagadki psychosomatyki Z perspektywy gabinetu psycholożki Ewy Klepackiej-Gryz

28 Kim są pogranicznicy? Wywiad z jungistą Tomaszem J. Jasińskim

34 Od osobowości zdrowej do zaburzenia – 14 modeli emocjonalności

RELACJE

40 Związki bez seksu Rozmowa z psychoterapeutką Zofią Milską-Wrzosińską

46 Rozwód a dziecko Wskazówki psychotraumatolożki i mediatorki Justyny Żukowskiej-Gołębiewskiej

ROZWÓJ

52 Znaczenie hipnozy w psychoonkologii Rozmowa z psychoterapeutką Martą Nowak-Kulpą

56 Wewnętrzna wojowniczka Sztuka samoobrony kobiet

60 Do czego potrzebna nam tęsknota? Odpowiada psychoterapeutka Aneta Cieśla

66 Felietonistka Urszula Sołtys-Para o fałszywych opiniach w Internecie, którym wierzymy

70 Pochwała sprawiedliwości według filozofów Felieton prof. Lilianny Kiejzik zdrowie psychiczne

74 Słowa, które ranią Wywiad z językoznawczynią dr Małgorzatą Majewską

80 Wpływ medytacji i modlitwy na mózg w badaniach naukowych dodatek: pierwsza gwiazdka

88 Istota pomagania Jak mądrze wspierać potrzebujących

94 Czas dla siebie czy czas dla bliskich? O spędzanie świąt pytamy psychoterapeutkę dr Joannę Heidtman

100 Nowy rok jak biała kartka Felieton gościnny Aidy Kosojan-Przybysz wolni od stresu

104 Hormon stresu czy hormon życia O mity na temat kortyzolu pytamy endokrynolożkę dr Małgorzatę Jagiełło

112 Orient i wanilia Zapachowe nuty perfum idealne na jesień

ROZWÓJ PRZEZ SZTUKĘ

116 Wydarzenia Co obejrzeć i przeczytać? Aktualności kulturalne

120 Trzy pytania do… Abigail Levrini

122 W życiu jak w kinie Psycholożka Katarzyna Miller o filmie „Być kochaną” w rozmowie z Joanną Olekszyk