Sens 3/2026

Marcowy SENS już w sprzedaży.  W tym miesiącu w centrum numeru stawiamy kobiety – ich opowieści, perspektywy i drogę do pełnego wyrażenia siebie. Z kolei w naszym drugim bloku tematycznym zachęcamy, bo na nowo nawiązać kontakt z tym, z czego jako ludzie Zachodu XXI wieku zrezygnowaliśmy – za szkodą dla nas samych. Ilustrację  na okładkę wykonała Adriana Dziewulska. Wydanie jest dostępne również z książką, do wyboru kilkanaście tytułów, w tym książki Katarzyny Miller oraz poradniki rozwojowe z kolekcji „Psychologia. Klucze do Lepszego Życia ”

Temat Numeru nosi tytuł „Z kobiecej strony”.  Wraz z naszymi ekspertami zastanawiamy się na tym, jak wygląda kobieca perspektywa w różnych obszarach życia.

• Skoro „człowiek” w klasycznych traktatach oznaczał mężczyznę, to kim jest kobieta, której ozdobą było milczenie – według starożytnych, a pożądaną kompetencją władztwo nad igłą – zdaniem myślicieli oświecenia? Ewoluowaniu filozoficznej myśli o kobiecie przygląda się w swoim kolejnym felietonie Lilianna Kiejzik
• Język reaguje na zmieniającą się rzeczywistość, ale też ją kształtuje. Trudno dziś bronić dominującego w polszczyźnie rodzaju męskiego jako uniwersalnego, bo wyraźnie zmieniła się rola społeczna kobiet. O tym, co mamy do dyspozycji w zamian za język wywodzący się z kultury patriarchalnej i dlaczego czasem, próbując nadążyć za zmianami, potykamy się o własne nogi – mówi dr Małgorzata Majewska
• Zygmunt Freud musiał przyznać, że nie zna odpowiedzi na pytanie, czego chce kobieta. Na nowo podjął je psychiatra Jacques Lacan i według wniosków przedstawionych w jednej z jego prac chodzi o dążenie do otwierania przestrzeni wolności. Psychoanalityk Marcin Piotrowski wyjaśnia, co się za tym kryje, przytaczając dodatkowo poglądy uczennicy Lacana, francuskiej badaczki psychoanalizy Colette Soler.
• Kim jest kobieta odrzucona przez ojca? Co czuje, a raczej czego nie czuje? Jak ma kochać, skoro nikt jej tego nie nauczył? Odpowiedzi szukają Gustav, Nora i Agnes, bohaterzy jednego z najważniejszych filmów ubiegłego roku. O trudnej miłości między ojcem a córkami i o siostrzeństwie rozmawiają psychoterapeutka Katarzyna Miller i redaktorka naczelna „Zwierciadła” Joanna Olekszyk

W naszym drugim bloku tematycznym „Powrót do źródeł” skupiamy się na połączeniach współczesnej psychoanalizy z leczniczymi tradycjami kultur pierwotnych, różnicach między wymagającym wysiłku samopoznaniem a pseudorozwojową autentycznością oraz pożytkach z owadów, bez których ludzkość nie przetrwałaby ani dnia.

• Patrzenie na świat oczami kultur rodzimych przywraca coś, co zostało zminimalizowane, zostawione, zapomniane w toku naszego rozwoju cywilizacyjnego, ale jednocześnie na jakimś poziomie trwa – mówi psychoterapeuta jungowski Tomasz J. Jasiński, porównując perspektywę współczesnego psychoanalityka i plemiennego znachora
• Od znanego w tradycji filozoficznej od dawien dawna „samopoznania” współczesna kultura woli „autentyczność”. Różnica nie tylko w słowach, lecz także w tym, że podczas gdy pierwsze skłania do wysiłku i każe mierzyć się z egzystencjalną niepewnością, drugie promuje poczucie komfortu i spełnienie emocjonalne. O wynikających z tego konsekwencjach dla naszej tożsamości pisze amerykański psychoterapeuta i historyk idei prof. Philip Cushman. Jego esej o pustym „ja” przybliża Dominika Tworek
• Uznajemy piękno ważki nad jeziorem czy motyla na łące, ewentualnie pszczoły na lawendzie, dopóki można zrobić im zdjęcie i zachwycić się ich kolorami. Za to komary są plagą, kleszcze – zagrożeniem, a muchy – wprost obrzydliwością. A jednak owady są podstawą istnienia prawie wszystkich ekosystemów lądowych, więc ich koniec to zarazem koniec ludzi – przypomina Robert Rent w tekście na podstawie książki „Milcząca planeta”.

SENS od początku towarzyszy Czytelniczkom i Czytelnikom w rozwoju: rozwoju osobistym, rozwoju relacji romantycznych, przyjacielskich, rodzinnych. W tym wydaniu piszemy m.in. o:

• codziennych praktykach w dobrym związku, ale i pierwszych sygnałach przemocy;
• dojrzałych i uważnych reakcjach rodziców na zażywanie narkotyków przez dziecko;
• dojrzałości psychicznej, która przychodzi dopiero koło pięćdziesiątki;
• byciu w drodze, które pozwala zobaczyć sprawy w innych perspektywach, a czasem przynosi rozwiązania.
• niedosycie – potrzebnym, by chciało nam się żyć
• roli bliskich we wspieraniu osób ze schizofrenią.

Z kolei w – także stałym –  dziale wolni od stresu proponujemy m.in.

• metodę regulacji napięcia przez synchronizację ciała i mózgu;
• rozmowę z behawiorystą Jackiem Gałuszką o komunikacji z psem;
• wywiad z uznanym krawcem i projektantem Tomaszem Ossolińskim.

Ponadto w numerze nasze stałe rubryki, takie jak:

• psychonewsy, czyli wyniki nowych badań i ciekawostki psychologiczne;
• inspiracje beauty, tym razem pod hasłem „Francja-elegancja”
• aktualności kulturalne: co obejrzeć, dokąd pójść?
• książki z SENSem, czyli nowości wydawnicze
• Trzy pytania do…

Dobrych lektur, Miłe Czytelniczki i Mili Czytelnicy

Redakcja SENSu

SENSOWNY POCZĄTEK

4 Psychonewsy Ciekawostki, badania

temat numeru:

Z KOBIECEJ STRONY

14 One w filozofii Felieton prof. Lilianny Kiejzik

18 Posełkini? Nie tylko o feminatywach rozmawiamy z językoznawczynią dr Małgorzatą Majewską

24 Czego chce kobieta? Perspektywę psychoanalityków przybliża lacanista Marcin Piotrowski

28 Odrzucone przez ojca Film „Wartość sentymentalna” okiem psycholożki Katarzyny Miller

RELACJE

34 Czy to już przemoc? Wskazówki, jak ją rozpoznać

38 W pracy Komunikacja bez osądzania i wzbudzania poczucia winy

42 Dobry związek Lekcje dla par

ROZWÓJ

46 Dojrzałość psychiczna Tajna broń w drugiej połowie życia

50 Coaching rodzicielski Nie wszystkiemu winny Internet

54 Felieton terapeutyczny Droga przynosi zmiany

ZDROWIE

58 Instrukcja obsługi organizmu Prof. Marka Krzystanka pochwała niedosytu

66 Na dobrą noc Przed nadużywaniem leków nasennych przestrzega prof. Adam Wichniak

UZALEżNIENIA

72 Kiedy zaczyna się hazard Ryzykowne inwestowanie w kryptowaluty

76 Moje dziecko coś bierze Jak reagować na pierwsze objawy zażywania narkotyków

DODATEK

84 Społeczności plemienne Co z ich tradycji przetrwało do dziś w terapii

90 Mit autentyczności Nowa wersja pseudorozwoju

94 Bliżej natury Bez owadów wyginiemy

wolni od stresu

98 Metoda Synchronizacja umysłu i ciała

102 Zoopsychologia Jak rozmawiać z psem?

108 Co nam przyniesie przyszłość? Horoskop chiński

112 Dynamika trendów Cykliczne powroty w świecie mody

116 Francja elegancja Inspiracje beauty

ROZWÓJ PRZEZ SZTUKĘ

120 Aktualności kulturalne Co obejrzeć, dokąd pójść?

123 Książki z SENSem Nowości wydawnicze

124 Trzy pytania do… Michaela Morrisa

126 Filmoterapia „Piękny umysł” okiem psychiatry